ΗΜέRA # 222 / Αμερικανικές σειρές στην ελληνική τηλεόραση: The Book

tv rolling stone

Είναι από τα βιβλία που δεν έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε στην ελληνική εκδοτική κίνηση και μόλις τα τελευταία χρόνια έχουν βρει ανάλογες έρευνες της λαϊκής κουλτούρας (διότι τέτοια είναι η τηλεόραση και ο κώδικας αυτής) πρόσφορο έδαφος στους εκδοτικούς οίκους. Ο λόγος περί του βιβλίου Αμερικανικές σειρές στην ελληνική τηλεόραση -Δημοφιλής κουλτούρα και ψυχοκοινωνική δυναμική που βγήκε πρόσφατα από τις Εκδόσεις Παπαζήση.

Το συλλογικό αυτό επιστημονικό έργο μελετά την ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης τα τελευταία πενήντα χρόνια, από την πρώτη τηλεοπτική μετάδοση (1967) έως σήμερα, περίοδο τεχνολογικών αλλαγών και σύγκλισης των μέσων επικοινωνίας.

Οι υπογράφοντες τα 12 κεφάλαια του βιβλίου αναζητούν τις ιδεολογικές και ψυχοκοινωνικές δυναμικές που επηρέασαν και διαμόρφωσαν την ταυτότητα του Έλληνα τηλεθεατή.

Σωστή η υποσημείωση σε πολλά σημεία των κειμένων που αφορά την εξοικείωση των Ελλήνων τηλεθεατών με τους κώδικες και τα πρότυπα της γκλομπαλίζουσας αμερικανικής τηλεοπτικής μυθοπλασίας μέσα από τη σύνθεση πλανητικού και τοπικού. Στο βιβλίο εξετάζεται ως εκ τούτου η κομβική σημασία της τηλεόρασης και ειδικότερα της αμερικανικής κουλτούρας αυτή για τη μετάλλαξη των σχέσεων ανάμεσα στη νεωτερικότητα και την παράδοση της ελληνικής κοινωνίας.

Σειρές όπως: Πέιτον Πλέις, Σταρ Τρεκ, Μάχη, Το Μικρό Σπίτι στο Λιβάδι, Λούσυ, amerikanikes seiresΔυναστεία, Ντάλλας, Ντιούκς, Πυρετός της Δόξας, Χτυποκάρδια στο Μπέβερλι Χιλς, Φιλαράκια, Αυτός, Αυτή και τα Μυστήρια, Τόλμη και Γοητεία, Sex and the City, Οι Αγνοούμενοι, Game of Thrones, House of Cards και πολλές άλλες, αναλύονται μέσα από δύο συμπληρωματικές προσεγγίσεις που ελάχιστα έχουν τύχει μέχρι τώρα εφαρμογής στην εγχώρια έρευνα: Η πρώτη συνίσταται στην ακριβή ιστορική καταγραφή στοιχείων και δεδομένων της τηλεοπτικής ροής και περιεχομένου. Η άλλη αφορά στη συστηματική έρευνα ακροατηρίου, στην πρόσληψη, δηλαδή, των αμερικανικών τηλεοπτικών προϊόντων από τους θεατές.

Στα 14 κεφάλαια του βιβλίου που έχουν επιμεληθεί και συντονίσει ο Βασίλης Βαμβακάς και η Αγγελική Γαζή παρελαύνουν όπως προαναφέρθηκε και παραπάνω μία ισχυρή όσο και δημοφιλής ομάδα αμερικανικών σειρών ωστόσο δεν μπορεί να παραβλέψει κάποιος το εξής σημείο. Πολλοί από τους συγγραφείς των κεφαλαίων έχουν ηλικία φανερά κάτω των 35 ετών κάτι που στο συνειδητό τους μεταφράζεται (στο επίπεδο της έρευνας όσο και της προσωπικής τους κατάθεσης) ως εξής: Οι αμερικανικές σειρές των αρχών των 90s οι οποίες τους/τις έθρεψαν αποτελούν το έδαφος που αφορά τη δική τους οπτική ενώ παλαιότερες σειρές των 80s και 70s δεν έχουν ανάλογη διεισδυτικότητα αναφορικά με το εύρος επιρροής αλλά και τον ίδιο τον κώδικα που διέτρεχε τη ραχοκοκαλιά αυτών των σειρών.

Σε πολλά σημεία θα διαφωνήσετε με χαρακτηρισμούς όσο και διαπιστώσεις που αφορούν sitcoms και σειρές που έχετε παρακολουθήσει. Χαρακτηριστικό παράδειγμα (και ας μην είναι αμερικανικής καταγωγής αλλά εξετάζονται στο πλαίσιο συνάρτησης ελληνικού κοινωνικού ταπεραμέντου και αμερικανικής διάπλου) είναι το σημείο όπου ο Βασίλης Βαμβακάς σε κεφάλαιο που μιλάει (και) για την ιδιωτική τηλεόραση ενδύει (βιαστικά) το Μαλβίνα Hostess με το χαρακτηρισμό λειτουργίας «εθνικοπατριωτικό κρεσέντο» (και με το οποίο υποτίθεται ότι η αείμνηστη Μαλβίνα Κάραλη τάιζε το κοινό της) ενώ ακόμα μεγαλύτερο ατόπημα σημειώνεται όταν χαρακτηρίζονται ως λαϊκιστικές οι παραστάσεις του Τζίμη Πανούση.

Στα συν του βιβλίου όμως πρέπει να λογίζεται το θαυμάσιο κεφάλαιο περί Star Trek (και των σειρών Next Generation και Deep Space Nine που βάδισαν πάνω στην κερκόπεια παρακαταθήκη)   με τον υπότιτλο Εξερευνητικοί και κατακτητικοί αναστοχασμοί τηλεθέασης, υπογεγραμμένο από την Πατρίτσια Γερακοπούλου και τον Νικόλα Χρηστάκη.

Και μόνο για το προαναφερθέν κεφάλαιο όπου αναλύεται με απολαυστική ακρίβεια ο κωδίκελος συμπεριφοριστικής των ηρώων (αναφορικά με τους συμβολισμούς που αυτοί και το σενάριο φέρει) αξίζει κάποιος να κρατήσει στα χέρια του αυτό το βιβλίο και να το διαβάσει.

*H εικονογράφηση του άρθρου στην επικεφαλίδα είναι δανεισμένη από το σχετικό άρθρο του Rolling Stone από το 2016 όπου και ανθολόγησε τις κορυφαίες 100 αμερικανικές τηλεοπτικές σειρές και το σχέδιο φέρει την υπογραφή του Ryan Casey.

Στυλιανός Τζιρίτας

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s